Hjúkrunarrými eru hlutfallslega fæst á höfuðborgarsvæðinu. Nýtt hjúkrunarheimili bætist við í maí og stefnt að opnun fleiri heimila á næsta ári. Við Mosaveg í Grafarvogi á að reisa hjúkrunarheimili fyrir 144 íbúa. Skrifað var undir samning um þetta hjúkrunarheimili á milli ríkis og borgar í maí 2021 en framkvæmdir eru ekki enn hafnar. Hjúkrunarheimilið við Mosaveg er enn á áætlun samkvæmt svari félags- og húsnæðismálaráðuneytisins. Í svarinu segir að verið sé að uppfæra samkomulag við borgina í samræmi við lög frá mars í fyrra sem kveða á um að ríkið beri alfarið ábyrgð á fjármögnun vegna uppbyggingar hjúkrunarheimila en áður greiddu sveitarfélög 15 prósent stofnkostnaðar. Uppbygging heldur ekki í við þörfina Uppbygging hjúkrunarheimila heldur ekki í við þörfina. Hjúkrunarrými eru hlutfallslega fæst á höfuðborgarsvæðinu. Um áramótin voru 49 hjúkrunarrými á hverja 1000 íbúa. Næstfæst eru þau á Suðurnesjum, 55, en annars staðar á landinu fleiri en 60 á hverja 1000 íbúa. Mörg hjúkrunarheimili á höfuðborgarsvæðinu hafa áform um stækkun eða nýbyggingar. Næst stendur til að opna hjúkrunarheimili við Urðarhvarf í Kópavogi, þar verða 100 hjúkrunarrými. Stefnt er að því að opna í maí. Í húsi við Reykjavíkurflugvöll sem áður hýsti skrifstofur Icelandair og þar áður Loftleiða verður hjúkrunarheimili með 87 hjúkrunarrýmum. Stefnt er að því að opna heimilið á næsta ári. Hjúkrunarheimilið Sóltún hafði lengi óskað eftir því við ríki og borg að byggja nýtt hjúkrunarheimili við hlið Sóltúns. Það gekk ekki og nú er verið að byggja þar viðbyggingu. Þar verða 67 ný hjúkrunarrými. Stefnt er að verklokum á næsta ári. Önnur úrræði en hjúkrunarrými skortir í öldrunarþjónustu, segir öldrunarlæknir. Meginþunginn hafi verið að byggja hjúkrunarrými sem sé dýrasta úrræðið. Í Hamraneshverfi í Hafnarfirði er stór lóð við Hringhamar 43. Sóltún heilbrigðisþjónusta ætlar að reisa þar hjúkrunarheimili með 99 hjúkrunarrýmum. Stefnt er að því að byggingahraðinn verði mun meiri en áður hefur tíðkast og að heimilið verði opnað í byrjun næsta árs. Samningaviðræður eru í gangi við ríkið. Fyrir mánuði var skrifað undir viljayfirlýsingu um byggingu 108 rýma hjúkrunarheimilis í Vatnshlíð í Hafnarfirði. Lóð hefur ekki verið úthlutað en þó er stefnt að opnun 2029. Lengst bið eftir hjúkrunarrými á höfuðborgarsvæðinu Um áramótin voru almenn hjúkrunarrými í landinu 2910. Þá biðu 667 eftir hjúkrunarrými, 300 fleiri en í árslok 2019. Fjórðungur þeirra sem nú bíður er í biðrými og bíða á Landspítalanum að langstærstum hluta. Á höfuðborgarsvæðinu þarf að bíða lengst eftir hjúkrunarrými. Á síðasta ári hafði 41 prósent beðið lengur en þrjá mánuði eftir að komast á hjúkrunarheimili. Önnur úrræði en hjúkrunarrými skortir í öldrunarþjónustu, segir öldrunarlæknir. Meginþunginn hafi verið að byggja hjúkrunarrými sem sé dýrasta úrræðið. „ Við þurfum að stórefla samfélagsþjónustuna“ Einn reynslumesti öldrunarlæknir landsins segir miklu skipta að stórefla hjúkrunarþjónustu því svo margt annað sé hægt að gera í stað þess að einblína á að fólk flytji á hjúkrunarheimili. Neyðarástand er á Landspítalanum, meðal annars vegna þess að ekki er hægt að útskrifa fólk sem ekki getur búið heima og ekki er pláss fyrir á hjúkrunarheimilum. Fólk fer inn á bráðamóttöku, það endar í bið-úrræði og fer loksins inn á hjúkrunarheimili. Sérstök nefnd, færni- og heilsumatsnefnd í hverju heilbrigðisumdæmi, metur hvort fólk kemst á biðlista fyrir hjúkrunarrými. Pálmi V. Jónsson öldrunarlæknir starfar nú hjá Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins. Hann er fyrrverandi yfirlæknir á Landspítalanum og prófessor og hefur verið formaður nefndarinnar á höfuðborgarsvæðinu í meira en 17 ár. Pálmi segir fjölda umsókna hafa aukist. „Mikil veikindi en ég sé líka brostin tækifæri“ „Meginþunginn í öldrunarþjónustu hefur verið að byggja hjúkrunarrými. Og það er alltaf talað um það sem 1, 2 og 3. Og svo er því bætt við sem eftirmála eða neðanmálsgrein að það mætti nú gera meira fyrir fólkið heima. Við þurfum að stórefla samfélagsþjónustuna,“ segir Pálmi. Önnur úrræði en hjúkrunarrými skortir í öldrunarþjónustu, segir öldrunarlæknir. Meginþunginn hafi verið að byggja hjúkrunarrými sem sé dýrasta úrræðið. „Svo er ekki boðið upp á endurhæfingu. Þá erum við að búa til fólk sem þarf á hjúkrunarrými að halda og varanlegri dvöl. Allur skortur á þessum samfélagsúrræðum leiðir til þess að þunginn er í þessa átt að þurfa að fara á hjúkrunarheimili sem er dýrasta úrræðið í samfélaginu.“ Rekstur á hverju hjúkrunarrými kostar meira en 21 milljón króna á ári. „Um leið og við bætum lífsgæði þá drögum við úr kostnaði. Vegna þess að öll vanræksla, hún kostar. Hún er mjög dýrkeypt fyrir allt samfélagið, fyrir einstaklingana að sjálfsögðu fyrst og fremst líka.“