Vil­hjálmur Birgis­son, for­maður Starfs­greina­sam­bands Ís­lands, segir hækkun stýri­vaxta um 0,25 pró­sentu­stig mikil von­brigði og gagn­rýnir stjórn­völd harð­lega fyrir að hafa ekki lagt sitt af mörkum til að ná verðbólgu niður. Í færslu sem hann birti í kjölfar vaxtaákvörðunar Seðla­banka Ís­lands segir Vil­hjálmur að hækkunin komi „á versta mögu­lega tíma“ og grafi undan þeirri við­leitni sem launafólk hafi sýnt í baráttunni við verðbólgu. Hann segir ákvörðunina bæði slæma fyrir heimili landsins og skuldug fyrir­tæki sem þegar standi undir miklu álagi. Að hans mati er staðan sér­stak­lega al­var­leg í ljósi þess að breið­fylking verkalýðs­hreyfingarinnar, þar á meðal Starfs­greina­sam­bandið, Efling, Samiðn og Byggiðn, hafi samið til lengri tíma með hóf­stilltum hætti í því skyni að stuðla að stöðug­leika, draga úr verðbólgu og skapa for­sendur fyrir vaxtalækkunum. Vil­hjálmur segir launafólk hafa „tekið ábyrgð og sýnt að það var til­búið að leggja sitt af mörkum“, en að aðrir hafi ekki fylgt í kjölfarið. Hann nefnir þar sér­stak­lega sveitarfélög, ríkið, stjórn­völd, verslun og þjónustu og segir að það hafi skort vilja hjá þessum aðilum til að taka þátt í sam­eigin­legu verk­efni við að ná verðbólgu niður. Í færslunni segir hann að af­leiðingin sé sú að verðbólgan hafi ekki hjaðnað eins og bundnar voru vonir við og að vextir séu nú aftur teknir að hækka. Hann telur þetta setja for­sendur kjara­samninganna í veru­lega hættu og varar við því að þær geti brugðist þegar líður á haustið haldi þróunin áfram. Vil­hjálmur vísar þar jafn­framt til um­mæla Kristrúnar Frosta­dóttur for­sætis­ráðherra í Morgun­blaðinu í dag, þar sem hún sagði að vextir hefðu lækkað um 2% og að blikur væru á lofti í efna­hags­lífinu vegna ekki síst aukins at­vinnu­leysis og væntinga um minni einka­neyslu á næstu mánuðum. Sér­stak­lega gagn­rýnir hann þá full­yrðingu for­sætis­ráðherra að vextir hafi lækkað um 2%. Hann segir það óskiljan­legt í ljósi þeirrar stöðu sem heimilin standi frammi fyrir, enda byggi sú fram­setning á stýri­vöxtum en ekki þeim vöxtum sem fólk greiði í raun af húsnæðislánum sínum. Hann bendir á að verð­tryggðir húsnæðis­vextir hafi verið um 4% í mars 2024 en séu nú komnir í um 5% hjá Lands­bankanum. Sú þróun skipti miklu fyrir heimilin, enda sé ekki um fræði­legar stærðir að ræða heldur greiðslu­byrði sem nemi tugum þúsunda króna á mánuði fyrir hvert heimili. Því er óskiljan­legt þegar for­sætis­ráðherra heldur því fram að vextir hafi lækkað um 2%. Hún veit að það er ekki það sem heimilin upp­lifa,“ skrifar Vil­hjálmur. Hann bætir við að „þetta séu ekki bara tölur á blaði – þetta eru tugir þúsunda króna á mánuði fyrir hvert heimili.“ „Það sem vekur mesta ugg er að það virðist ekki vera skýr vilji hjá þeim sem bera ábyrgð á efna­hags­stjórninni til að bregðast við. Á meðan launafólk hefur tekið ábyrgð, virðast aðrir ekki til­búnir til að gera slíkt hið sama. Það sem vekur honum þó mesta ugg er að hans sögn skorti skýran vilja hjá þeim sem beri ábyrgð á efna­hags­stjórninni til að bregðast við stöðunni. Á meðan launafólk hafi tekið ábyrgð virðist að hans mati ekki sami vilji vera fyrir hendi annars staðar í kerfinu. Vil­hjálmur segir að ekki verði unnt að vinna bug á verðbólgu nema allir rói í sömu átt. Eins og staðan sé núna sé það ein­fald­lega ekki að gerast og af­leiðingarnar bitni fyrst og fremst á heimilum landsins.