Innlent | Kosningar | mbl | 13.4.2026 | 8:48 Lofað upp í ermina á Alþingi Kristrún Frostadóttir kynnir „útspil“ Samfylkingarinnar fyrir sveitarstjórnakosningar við Jysk á Smáratorgi á laugardag. Oddvitar og bæjarstjórar annara flokka eru lítt hrifnir. Samsett mynd Andrés Magnússon [email protected] Setja bókamerki Oddvitar og bæjarstjórar á höfuðborgarsvæðinu eru margir hissa á „útspili“ Kristrúnar Frostadóttur, forsætisráðherra og formanns Samfylkingarinnar, í upphafi kosningabaráttu flokksins fyrir sveitarstjórnakosninganna í maí. Þeir segja það ábyrgðarlaust og efast um efndirnar. Umrætt kosningaútspil ber yfirskriftina „Tökum ábyrgð hvert á öðru,“ en í því felast tillögur um ýmis samvinnuverkefni ríkis og sveitarfélaga, m.a. á sviði leikskóla, umönnunar aldraðra og sameinaðar móttökustöðvar fyrirtækja á vegum sveitarfélaga. Frétt af mbl.is Nýtt útspil Samfylkingar Í tillögunum er gert ráð fyrir töluverðri aðkomu ríkisins, en eftir því sem næst verður komist liggur ekki fyrir neitt samkomulag í ríkisstjórn um það, þó að Kristrún forsætisráðherra hafi kynnt það. Boðað var til umrædds blaðamannafundar af forsætisráðuneytinu, en ekki flokksskrifstofu Samfylkingar. Af því tilefni leitaði mbl.is viðbragða þriggja oddvita annara flokka í Reykjavík og í þremur nágrannasveitarfélögum. Hildur Björnsdóttir, oddviti sjálfstæðismanna í Reykjavíkurborg. Morgunblaðið/Eyþór Óvænt umhyggja fyrir barnafólki Hildi Björnsdóttur, oddvita sjálfstæðismanna í borginni þykja loforðin skjóta skökku við miðað við langan valdatíma Samfylkingar í borgarstjórn. „Það er óneitanlega svolítið kaldhæðnislegt að fylgjast með Samfylkingunni lofa einfaldara lífi og aðgerðum fyrir barnafólk. Þau hafa haldið um stjórn borgarinnar í þrjá áratugi með skömmum undantekningum og á þeim tíma hefur daglegt líf verið flækt verulega og staða barnafólks síst farið batnandi,“ segir Hildur. „Þau hafa ekki góða sögu að segja í þessum málaflokkum blessað fólkið, hvers vegna gripu þau ekki til þessar lausna meðan þau höfðu tækifæri til? Í stjórnartíð Samfylkingar í Reykjavík hefur samgönguvandinn vaxið, húsnæðisskorturinn aukist, stjórnkerfið stækkað og skattar hækkað. Barnafjölskyldur standa frammi fyrir biðlistum í leikskóla og frístundaheimili og staða grunnskólans er verulegt áhyggjuefni. Slök þjónusta við barnafjölskyldur hefur leitt til þess að barnafólki fer ekki fjölgandi í Reykjavík, þvert á móti hefur börnum á leikskólaaldri farið fækkandi síðasta áratuginn í borginni. Fjölskyldur kjósa með fótunum og flytja þangað sem þjónusta og lífsgæði mælast betri. Þessari þróun þarf að snúa við strax enda á höfuðborgin að vera í forystu.“ Björg Magnúsdóttir, oddviti á lista Viðreisnar í Reykjavík. Ljósmynd/Aðsend Borgarstjórar Samfylkingar tóku enga ábyrgð Björg Magnúsdóttir, oddviti Viðreisnar í Reykjavík, tekur í svipaðan streng, þó hún gagnrýni ekki forsætisráðherra. „Við opnuðum kosningaskrifstofu okkar um helgina og skynjum sterkt ákall um breytingar. Samfylkingin hefur verið ríkjandi við stjórn Reykjavíkurborgar síðustu áratugi. Á þeim tíma hafa auðvitað verið óteljandi tækifæri fyrir borgarstjóra Samfylkingarinnar til að sýna í verki hvernig við tökum ábyrgð hvert á öðru með því að halda grunnþjónustunni í lagi. Eftir þessa valdatíð ríkir hins vegar algjört vantraust í garð borgarstjórnar og ákall um breytingar glymur um alla borg.“ Ásdís Kristjánsdóttir, bæjarstjóri sjálfstæðismanna í Kópavogi. Morgunblaðið/Sigurður Bogi 15 milljarða aukin ríkisútgjöld í kosningaloforð Ásdís Kristjánsdóttir, bæjarstjóri í Kópavogi og oddviti sjálfstæðismanna, furðar sig á því að forsætisráðherra leggi til mikil ríkisútgjöld upp úr þurru til þess að hefja kosningabaráttu flokks síns. „Þetta útspil Samfylkingarinnar höfum við oft séð áður í aðdraganda kosninga en þau ganga mun lengra en fyrri loforð í forsjárhyggju þar sem beita á boðum og bönnum með þaki á leikskólagjöldum og lögfestingu leikskólastigins á Alþingi. Það virðist sem Samfylking sé upp eigin spýtur að lofa árlegum ríkisútgjöldum upp á 15 milljarða króna hið minnsta,“ segir hún. Ásdís staldrar við að þjónusta gagnvart barnafjölskyldum vegi ekki þungt í þessum tillögum Kristrúnar. „Í því samhengi er hins vegar áhugavert að Samfylkingin dregur sérstaklega fram Kópavogsmódelið, sem er að skila árangri fyrir barnafjölskyldur þar sem leikskólar eru fullmannaðir, engir lokunardagar eru vegna manneklu og tólf mánaða inntökualdur. Til samanburðar hef ég séð tölur um að leikskólar í Reykjavík undir stjórn Samfylkingarinnar hafi verið lokað 190 sinnum á einu ári og 3.600 reykvísk börn send heim vegna lokana eða 68% leikskólabarna,“ segir Ásdís. „Að mínu mati snúast leikskólamál um að þjóna barnafjölskyldum en ekki boð og bönn sem lofa öllu fögru. Það þarf að setja verðmiða á enga lokunardaga, faglegri þjónustu, fullmannaða leikskóla og betri líðan barna. Þá hljómar vel að lofa lögfestingu á leikskólastiginu, en slíkt loforð er fullkomlega óraunhæft miðað við stöðuna í dag. Það er skortur á fagmenntuðu starfsfólki og ef það á að lögfesta leikskólastigið miðað við núverandi kröfur þá þarf að ráða inn 2.400 faglærða kennara í stað þeirra sem eru ófaglærðir, þar af rúmlega 600 í ný stöðugildi. Þessi tillaga þeirra gengur því ekki upp á meðan kennaraskortur ríkir í landinu – það er verið er að byrja á öfugum enda. Í þeim ríkjum þar sem leikskólastigið hefur verið lögfest eins og í Danmörku eiga sveitarfélög von á hárri sekt ef þau uppfylla ekki skilyrðin. Í Finnlandi og Noregi geta foreldrar farið með mál fyrir dómstóla ef ekki tekst að útvega leikskólapláss. Ég held því miður að þessar tillögur eru ekki hugsaðar til enda.“ Orri Björnsson, oddviti sjálfstæðismanna og formaður bæjarstjórnar í Hafnarfirði. Morgunblaðið/Eggert Samfylking lítur á ríkissjóð sem kosningasjóð Orri Björnsson, formaður bæjarráðs Hafnarfjarðar og oddviti sjálfstæðismanna, kveðst aðallega hissa. „Þetta er mjög sérstakt og í raun örvæntingarfullt að leggja fram tillögur sem krefjast mikilla fjárfestinga og kostnaðarauka sveitarfélaga, án þess að gera nokkra grein fyrir því hvernig þau eigi að fjármagna útgjöldin. Nema auðvitað Samfylkingin líti svo á að ríkissjóður sé orðinn sérstakur sjóður til að fjármagna kosningaloforð sín,“ segir Orri. „Tillögurnar eru fljótfærnislega unnar og augljóslega ekki hugsaðar til enda, ég leyfi mér að efast um að þetta hafi verið rætt innan ríkisstjórnarinnar. Ef Viðreisn er samþykk þessu þá er hún komin lengra til vinstri en ég hélt.“ Einar Þorsteinsson, oddviti framsóknarmanna í Reykjavík og fyrrverandi borgarstjóri. Ólafur Árdal Kristrún lofar upp í ermina á þinginu Einari Þorsteinssyni, oddvita framsóknarmanna í Reykjavík og fyrrverandi borgarstjóra, þykir þetta „útspil“ með ólíkindum og ekki við hæfi. „Það er auðvitað afar óvenjulegt að forsætisráðherra lofi upp í ermina á Alþingi, sem fer með fjárveitingarvaldið, aukin útgjöld til þess að tryggja flokki hans atkvæði í sveitarstjórnarkosningum. En þetta er auðvitað bara enn ein yfirlýsingin frá Samfylkingunni sem ekki verður staðið við. Hún segir eitt en gerir annað.“ Hann gefur lítið fyrir tillögunarnar sjálfar. „Það sjá það allir að það að lögfesta leikskólastigið fjölgar ekki leikskólaplássum. Leikskólarnir glíma við manneklu og forsætisráðherra svarar engu um hvernig eigi að leysa þann vanda. Þess vegna gæti hún allt eins lögfest að hér eigi að vera gott veður, en allir vita að það hefur enga þýðingu hvorki fyrir börn né foreldra.“ Hann telur að nær væri fyrir forsætisráðherra að ljúka samningum við sveitarfélög um kostnaðarskiptingu í málaflokki fatlaðs fólks, þar standi tugmilljarðar út af og óútkljáð hvernig eyða skuli biðlistum. „Það hefði einnig verið bragur á því að eiga að minnsta kosti eitt samtal við Samband íslenskra sveitarfélaga um þessar hugmyndir. En leikurinn er auðvitað ekki til þess gerður að koma þessu til framkvæmda, heldur frekar að slá sér upp án ábyrgðar á því að þurfa að standa við yfirlýsingarnar.“ Almar Guðmundsson, oddviti sjálfstæðismanna og bæjarstjóri í Garðabæ. mbl.is/Arnþór Þokukennt, segir Almar Almar Guðmundsson, bæjarstjóri í Garðabæ og oddviti sjálfstæðismanna, segir „útspilið“ þokukennt og ekki hægt að henda reiður á hvað það þýði í raun. „Þar er vísað í vinnu starfshóp um brúun bilsins milli fæðingarorlofs og leikskóladvalar. Við í Garðabæ höfum reyndar boðið yngri börnum leikskóladvöl en flestir aðrir þrátt fyrir að við séum það sveitarfélag þar sem börnunum hefur fjölgað mest. En umræðan um þetta á landsvísu er svo sem góð og gild. Samband sveitarfélaga og SSH hafa lýst því yfir að vinnu starfshópsins þurfi að rýna miklu betur. Mér finnst útspilið í þversögn við þessi álit sem sett eru fram í nafni allra sveitarfélagana í landinu," segir Almar. „Útspil gagnvart barnafjölskyldum er sett fram í skugga afnáms samsköttunar hjóna sem er orðinn hlutur. Hún fól í sér þungt högg og hærri skattbyrði fyrir þennan sama hóp. Garðabær er ungt samfélag í samanburði við flest önnur sveitarfélög á höfuðborgarsvæðinu og okkar unga fjölskyldufólk finnur svo sannarlega fyrir þeirri breytingu.“ Blogga um frétt Nýjast á mbl.is » Kunni hvorki að elda né þvo föt Sóttu slasaðan skipverja út af Látrabjargi Brotnuðu algjörlega hjá United Lofað upp í ermina á Alþingi Bretland styður ekki hafnbannið Umræðan Það munar um 800 milljónir Er tekjufall í landbúnaði birtingarmynd árangurs? Meira í Umræðunni » Fleira áhugavert Fangaverðir krefjast tafarlausra aðgerða Um fimmtíu skjálftar á Suðurlandsbrotabeltinu Kaus í fyrsta skipti 63 ára Þjóðaratkvæðagreiðsla í uppnámi Mest lesið Í gær Í vikunni Þjóðaratkvæðagreiðsla í uppnámi Þýðir aðild betri lánakjör á Íslandi? Fólkið mun á endanum gefast upp Kaus í fyrsta skipti 63 ára Myndir: Forsetahjónin sáu lokasýningu Birtíngs Lágflugið vekur athygli út fyrir landsteinana Slydduél um vestanvert landið Atvinnustefnan þarf ekki að kosta mikið Um fimmtíu skjálftar á Suðurlandsbrotabeltinu Fangaverðir krefjast tafarlausra aðgerða Flugstjórinn óskaði eftir breytingu á flugleið Væri ekki leyfilegt innan ESB Lágflugið v