This article describes a macroeconomic and sector-specific financial risk, not a software vulnerability or technical threat. It details increased loan defaults, particularly in Iceland's construction sector, driven by high financing costs and a cooling housing market, as reported in Arion Bank's financial statements. The article provides no information about a technical vulnerability, CVSS score, affected software versions, patches, or technical workarounds.
Aukning vanskila hjá fyrirtækjum í lánasafni Arion banka frá árinu 2023 hefur að stórum hluta verið í byggingargeiranum. Þetta kemur fram í fjárfestakynningu Arion banka vegna uppgjörs fyrsta ársfjórðungs. Þar segir að hlutfall vanefndalána hafi hækkað í takt við vaxtastig og að framvindan ráðist líklega að miklu leyti af því hversu hratt peningastefnan taki að linast. Samkvæmt bankanum hafi byggingargeirinn orðið fyrir áhrifum af háum fjármögnunarkostnaði á sama tíma og hægt hafi á íbúðamarkaði. Í árshlutareikningi Arion kemur fram að virðisrýrnun nam 391 milljón króna á fyrsta ársfjórðungi, samanborið við 378 milljónir króna á sama tíma í fyrra. Virðisrýrnunin jafngildir 12 punktum á ársgrundvelli, sem er sama hlutfall og á fyrsta ársfjórðungi síðasta árs. Virðisrýrnun vegna útlána til fyrirtækja nam 287 milljónum króna á fjórðungnum, en virðisrýrnun vegna útlána til einstaklinga nam 104 milljónum króna. Á sama tíma í fyrra nam virðisrýrnun vegna fyrirtækjalána 589 milljónum króna, en virðisrýrnun vegna einstaklingslána var jákvæð um 211 milljónir króna. Bankinn segir þó gæði lánasafnsins áfram sterk þrátt fyrir að hlutfall vanefndalána hafi hækkað að undanförnu. Í fjárfestakynningunni kemur fram að vanefndalán séu almennt vel tryggð með veðum og að tryggingahlutfall þriðja stigs lána sé 22,5 prósent. Þriðja stigs lán eru þau lán sem teljast hafa orðið fyrir verulegri virðisrýrnun samkvæmt reikningsskilareglum. Í árshlutareikningnum kemur fram að lán til viðskiptavina á þriðja stigi námu 34,2 milljörðum króna að bókfærðu brúttóvirði í lok mars, samanborið við 32,3 milljarða króna í árslok 2025. Í árshlutareikningnum kemur einnig fram að greiðsluaðlögunarlán, eða lán þar sem viðskiptavinum hefur verið veitt tilslökun vegna tímabundinna erfiðleika, námu 49,1 milljarði króna í lok mars. Þar af voru 33,6 milljarðar króna vegna fyrirtækja og 15,5 milljarðar króna vegna einstaklinga. Í árslok 2025 námu slík lán samtals 47,2 milljörðum króna. Bankinn segir lán sem hafi fengið greiðsluaðlögun en séu ekki á þriðja stigi nema 1,9 prósentum af útlánum til viðskiptavina. Þá metur bankinn að vænt útlánatap til lengri tíma verði á bilinu 20 til 25 punktar miðað við núverandi samsetningu lánasafnsins. Í lok fyrsta ársfjórðungs var tólf mánaða vænt útlánatap af virkum lánum 30 punktar, sem bankinn segir endurspegla varfærna sýn stjórnenda miðað við núverandi efnahagsaðstæður. Þrýstingurinn á byggingargeirann kemur fram á sama tíma og bankinn lýsir kólnandi húsnæðismarkaði. Í árshlutareikningnum segir að raunverð íbúðarhúsnæðis hafi aðeins lækkað hóflega þrátt fyrir háa vexti og hert aðgengi að lánsfé, en veltan á markaðnum hafi minnkað og óseldum íbúðum fjölgað. Í fjárfestakynningu bankans segir jafnframt að háir vextir, lengri sölutími og birgðir óseldra nýrra íbúða haldi aftur af íbúðafjárfestingu. Greiningardeild Arion spáir því að íbúðafjárfesting dragist frekar saman á þessu ári áður en hún taki við sér á ný þegar vextir lækka. Sjá einnig Arðsemi eigin fjár 13,9% á fyrsta ársfjórðungi