Bene­dikt Gísla­son, banka­stjóri Arion banka, segir um­ræðuna um fyrir­hugaða skatta­hækkun á ís­lenska banka byggða á rang­færslum. Í grein sem birtist á Inn­herja í dag segir hann það „eins rangt og það getur orðið“ að halda því fram að lækkun banka­skatts hafi ekki skilað sér til við­skipta­vina bankanna. Um­mælunum er aug­ljós­lega beint að mál­flutningi Þórðar Snæs Júlíus­sonar, fram­kvæmda­stjóra þing­flokks Sam­fylkingarinnar, sem skrifaði á Vísi um helgina að banka­skatturinn hefði verið lækkaður „án þess að vaxta­munurinn færðist neitt til“ og að bankarnir hefðu í staðinn „stungið“ skattalækkuninni „í vasann „Þetta er eins rangt og það getur orðið,” skrifar Bene­dikt. Hann bendir á að stað­reyndin sé að lækkun banka­skatts hefur skilað sér í minni vaxta­mun til ein­stak­linga, þökk sé öflugri sam­keppni og miklum hreyfan­leika á markaði með óbundin inn­lán og óverð­tryggð íbúðalán. Máli sínu til stuðnings vísar Bene­dikt meðal annars til gagna Seðla­banka Ís­lands. Hann segir Seðla­bankann hafa bent á það í Peninga­málum árið 2023 að vaxtaálag á ný óverð­tryggð íbúðalán miðað við inn­lánsvexti hefði ekki verið lægra í gögnum bankans, sem ná aftur til ársins 2015. Seðla­bankinn fjallaði þar um að vaxta­munur á milli nýrra óverð­tryggðra íbúðalána og inn­láns­vaxta hefði lækkað hratt á fyrstu mánuðum ársins 2023 og væri þá kominn niður fyrir sögu­leg meðaltöl tíma­bilsins frá 2015. Þessi vaxta­munur var að meðaltali 3,2% frá 2015 til 2023 (banka­skattur var þá 0,376%), en hafði lækkað niður fyrir 2% í ágúst 2023 og hefur haldist á þeim slóðum síðan. Bene­dikt bendir einnig á að kannanir sýna að Ís­lendingar eru dug­legri en aðrar Evrópuþjóðir að sækja í bestu kjör með því að færa inn- og íbúðalán sín milli fjár­mála­fyrir­tækja en 21% að­spurðra hér á landi höfðu skipt um þjónustu­aðila sparnaðar­inn­lána síðastliðin 5 ár í könnun Gallup og 17% höfðu hreyft íbúðalánið sitt. Sjá einnig Leiðin að lægri vöxtum „Það er erfitt að sjá rökin fyrir þessari sérís­lensku nálgun og kannski rétt að minnast orða Ronald Reagan: „Þú getur ekki skatt­lagt fyrir­tæki. Fyrir­tæki borga ekki skatta. Þau inn­heimta skatta,“ skrifar Bene­dikt. Hann bendir einnig á að í hvít­bók um framtíðarsýn fyrir fjár­mála­kerfið, sem gefin var út árið 2018, kom fram að starfs­um­hverfi ís­lenskra fjár­mála­fyrir­tækja kynni að valda álagi á útlána­vexti – svo­kölluðu Ís­landsálagi – sem síðar var reiknað út að næmi um einu pró­sentu­stigi. „Fyrir­huguð hækkun upp á 6 milljarða króna eykur þetta álag,“ segir Bene­dikt. „Skattar á fjár­mála­fyrir­tæki hér á landi eru þegar tvisvar til þrisvar sinnum hærri en á Norður­löndunum og í öðrum Evrópuríkjum vegna sértækra skatta,“ skrifar Bene­dikt. Hann segir að lokum að það sé hægt að ráðast í kerfis­breytingar til að tryggja ungu fólki hagstæðari vexti á íbúðalán sín, til viðbótar við að lækka þessi himin­háu gjöld og álögur á fjár­mála­fyrir­tæki í stað þess að hækka þau. Um það verður fjallað í næstu grein hans, segir Bene­dikt. Sjá einnig Regluverkið þrýstir á samþjöppun