Samtök fyrirtækja í fjármálaþjónustu, SFF, leggjast alfarið gegn áformum stjórnvalda um nýjar eða auknar álögur á fjármálageirann. Þetta kemur fram í umsögn samtakanna við tillögu til þingsályktunar um fjármálaáætlun fyrir árin 2027 til 2031. Í greinargerð með fjármálaáætluninni kemur fram að ein aðgerða til að styrkja tekjugrunn ríkissjóðs felist í því að afla viðbótarskatttekna frá fyrirtækjum í fjármálageiranum. SFF segja áformin koma verulega á óvart. Fjármálafyrirtæki greiði nú þegar þrjá sértæka skatta, lúti hærri eiginfjárkröfum og kröfum um hærri óvaxtaberandi bindiskyldu en gengur og gerist í nágrannaríkjum Íslands. Nær væri að vinda ofan af núverandi álögum en að bæta við þau, að mati samtakanna. SFF gagnrýna jafnframt að engin samtöl hafi átt sér stað við samtökin um áformin áður en þau voru sett fram í greinargerð fjármálaáætlunar. Samtökin segja „verulega óheppilegt“ að upplýsingar um auknar álögur séu settar fram með þessum hætti, án fyrirvara og án samráðs við hagsmunasamtök eða hagaðila þeirrar atvinnugreinar sem um ræðir. Þau segja algjöra óvissu ríkja um hvers konar skatta sé að ræða, hvernig þeir verði útfærðir og hvort álagningin verði tímabundin eða varanleg. „Ófyrirsjáanleiki og óvissa af þessu tagi geta haft verulega slæm áhrif á fjármálamarkað, sérstaklega í tilviki smærri hagkerfa, líkt og þess íslenska,“ segir í umsögn SFF. Sex milljarða skrif Samfylkingar Í umsögninni er vísað til þess að fram hafi komið á vef þingflokks Samfylkingarinnar og í fjölmiðlum að hækka eigi skatta á banka á ný og að það eigi að skila ríkissjóði um sex milljörðum króna í nýjar árlegar tekjur. SFF segja um „gífurlegar fjárhæðir“ að ræða og benda á að fjárhæðin hafi ekki verið formlega dregin til baka. Þá hafi fjármála- og efnahagsráðuneytið, samkvæmt umsögninni, hvorki viljað staðfesta né hafna þeirri fjárhæð sem nefnd hafi verið í umræðunni. Samtökin segja slíka pólitíska óvissu og mögulegar auknar álögur sem hlaupa á milljörðum geta haft afleiðingar, meðal annars fyrir fjármögnun fjármálafyrirtækja og viðskipti erlendra aðila við Ísland. Greiddu 21 milljarð í sértæka skatta og gjöld SFF benda á að viðskiptabankarnir fjórir og vátryggingafélögin fjögur hafi greitt samtals um 21 milljarð króna í sértæka skatta og gjöld árið 2025. Til viðbótar hafi bankarnir greitt meira en 30 milljarða króna í hefðbundinn tekjuskatt. Samtökin segja að á síðustu fimm árum hafi sértækir skattar og gjöld á fjármálakerfið numið 102 milljörðum króna að núvirði, eða 88 milljörðum króna á verðlagi hvers árs. Það séu greiðslur umfram tekjuskatt. Frá árinu 2021 hafi tekjur ríkissjóðs og sveitarfélaga af bönkum og tryggingafélögum numið um 710 milljörðum króna að núvirði, samkvæmt umsögninni. Þar af sé ríflega helmingur vegna eignarhalds og tæplega helmingur vegna skatttekna. Almenningur er stærsti eigandinn SFF leggja áherslu á að almenningur sé stærsti eigandi bankanna, bæði beint og óbeint. Í umsögninni segir að um 11% bankakerfisins séu í beinni eigu einstaklinga, um 29% í óbeinni eigu almennings í gegnum lífeyrissjóði og 39% í beinni eigu ríkissjóðs vegna Landsbankans. Samtals sé því um 78% bankakerfisins í beinni eða óbeinni eigu almennings, fyrir utan eignarhluti í gegnum verðbréfasjóði. SFF segja almenning því að umtalsverðu leyti munu sitja uppi með aukna skattbyrði sem eigendur bankanna. Samtökin telja tímasetningu boðaðra skattahækkana jafnframt vafasama, þar sem aðeins sé um ár liðið frá sölu ríkissjóðs á hlutum í Íslandsbanka. Frekari skattlagning á banka muni fyrirsjáanlega rýra verðmæti hluta í íslenskum bönkum, þar á meðal verðmæti hluta ríkisins í Landsbankanum og hluta sem ríkið seldi í Íslandsbanka. Segja arðsemi ekki umfram Norðurlönd SFF hafna því að afkoma íslenskra banka réttlæti aukna skattlagningu. Þótt afkoma bankanna sé há í krónum talið þurfi að horfa til þess eigin fjár sem þeim sé gert að halda samkvæmt lögum og kröfum eftirlitsstjórnvalda. Í umsögninni segir að samanburður við arðsemi eigin fjár annarra atvinnugreina hér á landi og banka á Norðurlöndum bendi ekki til þess að arðsemi íslenskra banka sé umfram það sem gerist á Norðurlöndum. Samtökin segja arðsemi íslenskra banka hafa verið töluvert lægri en á hinum Norðurlöndunum, hvort sem litið sé til síðasta árs, síðustu fimm ára eða síðustu tíu ára. Þá hafi meðalarðsemi eigin fjár stærstu viðskiptabankanna verið 10,1% árin 2020 til 2024, sem hafi verið lægra en í átta af tíu stærstu atvinnugreinum landsins. Kalla eftir samráði SFF segja hugmyndina um auknar álögur „afar illa ígrundaða“ og kalla eftir því að stjórnvöld greini heildaráhrif slíkra aðgerða áður en ákvörðun verði tekin. Samtökin vilja fá tækifæri til að koma fyrir fjárlaganefnd og gera grein fyrir sjónarmiðum sínum. Þá óska þau eftir samtali og samráði við fjármála- og efnahagsráðuneytið áður en ákvörðun verði tekin um hvort raunverulega eigi að skattleggja fjármálageirann umfram það sem gert er í dag. „Skattastefna stjórnvalda þarf að vera hófstillt, fyrirsjáanleg og má ekki raska samkeppnishæfni Íslands. Horfa þarf til þess að stefna stjórnvalda í skattamálum styðji við atvinnusköpun, fjárfestingu, laði að erlenda fjárfesta og búi yfir stöðugleika til lengri tíma, en grafi ekki undan þeim hvötum sem bæta lífskjör,“ segir í umsögninni.