Novator ehf., fjár­festingafélag í eigu Björgólfs Thors Björgólfs­sonar, er komið í slita­með­ferð sam­kvæmt aug­lýsingu í Lög­birtinga­blaðinu. Sam­kvæmt síðasta birta árs­reikningi, fyrir árið 2024, nam eigið fé félagsins 628 milljónum króna, en stór hluti eigna var bundinn í lánum, skulda­bréfum og kröfum á tengda aðila. Ályktunar­bær hlut­hafa­fundur Novator samþykkti um miðjan desember að slíta félaginu. Jónas Rafn Tómas­son og Kristín Sif Magnús­dóttir Lax­dal, lög­menn hjá KPMG Law, voru kjörin í skila­nefnd og hefur lánar­drottnum verið veittur frestur til að lýsa kröfum sínum. Hlutafé lækkað verulega árið 2023 Sam­kvæmt síðasta árs­reikningi félagsins fyrir árið 2024 voru enn um­tals­verðar eignir í því en fremur af­mörkuð starf­semi. Tap Novator nam 157,2 milljónum króna á árinu 2024, saman­borið við 168,2 milljóna tap árið áður. Bók­fært eigið fé nam 628 milljónum króna í árs­lok sem var lækkun úr 785 milljónum árið áður. Tveir starfs­menn störfuðu hjá félaginu á árinu og námu laun og launa­tengd gjöld 43 milljónum króna. Félagið var að fullu í eigu Reliqu­um S.à r.l. í Lúxem­borg sam­kvæmt árs­reikningnum, en um er að ræða eignar­halds­félag Björgólfs Thors. Hluta­fé Novator nam 50 milljónum króna og var óbreytt á árinu. Árið áður hafði hins vegar verið ráðist í lækkun hluta­fjár og greiðslu til hlut­hafa sem leiddi til leiðréttingar á eigin fé í árs­byrjun 2024. Í skýringum um eigið fé kemur jafn­framt fram að árið 2023 hafi hluta­fé félagsins verið lækkað um 216 milljónir króna að nafn­verði, með greiðslu til hlut­hafa að fjár­hæð 2,8 milljarða króna. Vaxtalaust lán til móðurfélags Efna­hags­reikningurinn sýnir að eignir félagsins námu alls 648,5 milljónum króna í árs­lok 2024. Fasta­fjár­munir námu 149,5 milljónum króna og þar undir féllu rekstrar­fjár­munir að bók­færðu virði 41 milljón, eignar­hlutir í öðrum félögum að fjár­hæð 38,6 milljónir og skulda­bréf að fjár­hæð 69,9 milljónir króna. Björgólfur Thor við merki Novator. © Aðsend mynd (AÐSEND) Veltu­fjár­munir námu 499 milljónum króna. Þar vegur langþyngst krafa á tengdan aðila, 366,8 milljónir króna, auk skammtíma­skulda­bréfa að fjár­hæð 128,2 milljónir. Hand­bært fé í árs­lok var hins vegar aðeins 3,8 milljónir króna. Í skýringum með reikningnum kemur fram að Novator hafi lánað móðurfélagi sínu, Reliqium S.à r.l. í Lúxem­borg, veru­legar fjár­hæðir. Í árs­byrjun nam lánið 402 milljónum króna og á árinu bættust við 21 milljón. Eftir­stöðvar kröfunnar námu 366 milljónum króna í árs­lok og lánið bar ekki vexti. Sam­kvæmt árs­reikningnum höfðu fimm aðilar fengið lán frá Novator í árs­lok 2024. Af þeim höfðu tveir aðilar fengið lán til lengri tíma en eins árs og námu eftir­stöðvar þeirra ásamt áföllnum vöxtum 70 milljónum króna. Eftir­stöðvar lána til annarra aðila ásamt áföllnum vöxtum námu 128 milljónum króna og voru þau að gjald­daga komin á árinu 2025. Rekstrar­tekjur félagsins í hefðbundnum skilningi voru tak­markaðar. Árs­reikningurinn dregur þannig upp mynd af félagi sem var ekki skuld­sett í stórum stíl, heldur fjár­festingar- og láns­félagi með jákvætt eigið fé, tak­markaða dag­lega starf­semi og eignir sem að stórum hluta voru bundnar í kröfum innan sam­stæðu og í skulda­bréfum. Félag sem skrifaði viðskiptasögu Íslands Slitin marka kafla­skil hjá félagi sem hefur verið áberandi í ís­lensku við­skiptalífi í ára­tugi. Eins og Við­skipta­blaðið hefur rakið í gegnum árin var Novator um langt skeið eitt af um­svifa­meiri fjár­festingafélögum Björgólfs Thors Björgólfs­sonar. Félagið kom að stærstu yfir­töku ís­lensks við­skiptalífs þegar það tryggði sér árið 2010 samþykki yfir 94% hlut­hafa í sam­heita­lyfja­fyrir­tækinu Acta­vis og lauk þar með yfir­tökunni. Með yfir­töku­til­boðinu var Acta­vis metið á 286 milljarða króna á verðlagi þess tíma og af­skráning félagsins var sögð sú langstærsta í sögu Kaup­hallar Ís­lands. Sjá einnig Yfir­gefur síma­bransann Novator tengdist einnig Nova um langt ára­bil. Árið 2015 nam velta Novator 6,4 milljörðum króna og eignir rúm­lega 6,1 milljarði króna, en meðal inn­lendra dóttur­félaga þess voru þá Nova ehf. og Novator F11 ehf. Árið 2016 kom fram að Björgólfur Thor ætti tæp­lega 94% hlut í Nova í gegnum Novator ehf. og Novator Teleco Fin­land og að sölu­ferli á hlutnum væri hafið. Björgólfur seldi Nova til bandaríska eignastýringarfyrirtækisins Pt Capital Advisors sama ár fyrir um 16 milljarða króna. Auk þess kom Novator að stórum er­lendum fjár­festingum. Meðal annars fjár­festi félagið í upp­byggingu þriðju kynslóðar farsíma í Póllandi í gegnum Netia Mobile, þar sem Novator átti 70% hlut og tengdir fjár­festar komu einnig að verk­efninu. Sjá einnig „Ég þarf að aðlagast breyttum heimi“ Slit Novator marka því kafla­skil í sögu félags sem um ára­bil kom að stórum yfir­tökum, fjar­skipta­fjár­festingum og um­svifa­miklum eignum hér á landi og er­lendis. Síðasti birti árs­reikningurinn sýnir þó allt annars konar félag en það sem áður var: til­tölu­lega lítið fjár­festinga- og láns­félag með af­markaðri starf­semi, jákvætt eigið fé og eignir sem að veru­legu leyti voru bundnar innan sam­stæðu. Sjá einnig Björgólfur áfram eini Ís­lendingurinn á lista For­bes