Hækkun á heims­markaðsverði olíu hefur á ný beint kastljósinu að elds­neytis­kostnaði flug­félaga. Gengi Icelandair tók væna dýfu í fyrstu viðskiptum en hefur síðan þá rétt örlítið úr sér. Þegar þetta er skrifað hefur gengi félagsins lækkað um 2,5% í 126 milljón króna viðskiptum. Sam­kvæmt greiningaraðilum hjá Kpler treystir Evrópa á Miðaustur­lönd fyrir um 45% af flug­véla­elds­neyti, sem er mun hærra hlut­fall en gildir um til dæmis gasolíu og dísilolíu, þar sem hlut­fallið er metið um 25%. Kpler bendir jafn­framt á að flug­véla­elds­neyti geti reynst erfiðara að leysa af hólmi en margar aðrar olíu­vörur, meðal annars vegna þess að staðlar eru ekki að öllu leyti eins milli svæða. Fyrir Icelandair skiptir mestu hversu stór hluti elds­neytis­notkunar er varinn með fjár­mála­gerningum og hversu stór hluti verður áfram keyptur á markaðsverði, ef verðhækkunin reynist viðvarandi. Sjá einnig Af hverju skiptir Hor­mússundið svona miklu máli? Sam­kvæmt árs­reikningi Icelandair var svo­kallað „virkt“ elds­neytis­verð félagsins, sem tekur mið af elds­neytis­kostnaði og tengdum gjöldum að teknu til­liti til áhrifa elds­neytis­varna, 821 bandaríkja­dalur á tonn árið 2025, saman­borið við 911 bandaríkja­dali á tonn árið 2024. Félagið notar þennan mæli­kvarða til að lýsa þróun elds­neytis­kostnaðar í rekstri, þar sem áhrif vara eru tekin með í myndina. Sam­kvæmt árs­reikningi Icelandair var svo­kallað „virkt“ elds­neytis­verð félagsins, sem tekur mið af elds­neytis­kostnaði og tengdum gjöldum að teknu til­liti til áhrifa elds­neytis­varna, 821 bandaríkja­dalur á tonn árið 2025, saman­borið við 911 bandaríkja­dali á tonn árið 2024. Félagið notar þennan mæli­kvarða til að lýsa þróun elds­neytis­kostnaðar í rekstri, þar sem áhrif vara eru tekin með í myndina. Um 39% varið næstu 12 mánuði Í árs­upp­gjöri félagsins kemur fram að í lok árs 2025 hafi Icelandair varið 39% af áætlaðri elds­neytis­notkun næstu 12 mánaða, með vegnu meðal­verði 671 dal á tonn. Þá voru einnig varnir lengra fram í tímann, þar sem 12% af áætlaðri notkun á 13–18 mánaða tíma­bili var varið með vegnu meðal­verði, 659 dali á tonn. Sam­kvæmt árs­reikningi er varnar­stefnan sett fram sem viðmiðunar­bil eftir því hve langt fram í tímann er horft. Mark­miðið er að draga úr áhrifum skyndi­legra verðhækkana án þess að festa allan elds­neytis­kostnað á til­teknu verði, þannig að þegar markaðsverð lækkar verði það félaginu í óhag. Al­mennt miðar félagið við að verja 20–50% af elds­neytisþörf á næstu 0–6 mánuðum, 0–40% á 7–12 mánuðum og 0–20% á 13–18 mánaða tíma­bili. Brent er í tunnu en elds­neytið í tonnum Heims­markaðsverð á Brent-hráolíu er yfir­leitt gefið upp í dölum á tunnu. Flug­félög kaupa hins vegar flug­véla­elds­neyti og það er oftast mælt í dölum á tonn. Verðin eru því ekki beint saman­burðar­hæf. Flug­véla­elds­neyti er unnin olíu­vara og endan­legt verð þess er jafnan hærra en hráolíu­verð, meðal annars vegna kostnaðar við hreinsun og flutninga og álags sem myndast á markaði fyrir olíu­vörur. Til að átta sig á stærðar­gráðunni má þó gróf­lega um­reikna tunnu­verð í tonn­verð. Miðað við al­gengar viðmiðanir jafn­gildir núverandi verð á Brent-hráolíu, í kringum 76–77 dali á tunnu, um það bil 560 dölum á tonn fyrir hráolíu. Flug­véla­elds­neyti er svo yfir­leitt dýrara en hráolía, þannig að sam­bæri­leg stærðar­gráða fyrir flug­véla­elds­neyti getur verið nær 600 dölum á tonn áður en ofan á bætist álag sem getur sveiflast tals­vert eftir markaðsaðstæðum. Í þessu ljósi má sjá að það varan­lega verð sem Icelandair hefur læst á hluta næstu 12 mánaða, 671 dalur á tonn, getur skipt máli ef olíu­verð, og þar með flug­véla­elds­neyti, heldur áfram að hækka eða helst hátt. Meiri­hluti inn­kaupa er þó óvarinn Þótt varnirnar dragi úr áhrifum hækkunar á þeim hluta notkunar sem er „læstur“ inni, þá er félagið ekki full­varið af fyrr­nefndri ástæðu. Miðað við upp­gefnar tölur í lok árs er um 61% af áætlaðri notkun næstu 12 mánaða óvarin og sá hluti elds­neytis­inn­kaupa mun því fylgja markaðsverði hverju sinni. Í árs­reikningi kemur jafn­framt fram að elds­neytis­varnir félagsins hafi verið metnar skil­virkar í árs­lok, sem skiptir máli fyrir það hvernig sveiflur í markaðsvirði varna endur­speglast í reiknings­skilum á meðan samningar eru óupp­gerðir. Heildar­myndin er því tvíþætt: Icelandair er með marktækar varnir sem milda áhrif skyndi­legra hækkana, en félagið er engu að síður í tals­verðum mæli út­sett ef elds­neytis­verð hækkar og helst hátt, ein­fald­lega vegna þess að meiri­hluti notkunar er enn verðlagður á markaði.